10 Yaşındaki Bir Çocuğun Bilim Dünyasını Şaşkına Çeviren Keşfi: Kelebeklerde Nesiller Arası Hafıza

Bilim dünyası bazen en beklenmedik yerlerden, örneğin henüz 10 yaşındaki Jo Nagai adlı bir çocuktan gelen keşiflerle sarsılabiliyor. Jo, evinde kırlangıçkuyruk (swallowtail) tırtılları yetiştirerek oldukça basit ama hayvan davranışları bilimi açısından çığır açıcı bir deney gerçekleştirdi.

Araştırmanın ilk çarpıcı bulgusu, tırtılların larva döneminde edindikleri anıları, kelebek olduktan sonra da koruyabilmesiydi. Bu oldukça etkileyici bir durum, çünkü bir tırtıl kelebeğe dönüşürken metamorfoz (başkalaşım) adı verilen ve bedenin neredeyse tamamen hücresel bir yıkım yaşayıp kendini yeniden inşa ettiği zorlu bir süreçten geçer. Anıların bu hücresel yıkımdan sağ çıkabilmesi başlı başına büyük bir olaydır.

Ancak bilim insanlarını asıl şaşkına çeviren ve bu araştırmayı dünya çapında popüler hale getiren şey, Jo'nun keşfettiği ikinci büyük olguydu: Bu öğrenilmiş tepkiler ve anılar sadece metamorfozdan sağ çıkmakla kalmıyor, aynı zamanda bir sonraki nesle de aktarılıyordu.

Hayvan davranışları (animal behavior) ve hafıza aktarımı konusundaki yerleşik bilimsel algıları derinden sarsan bu nesiller arası hafıza aktarımı keşfi, basit bir merakın ve doğru soruları sormanın bilime ne kadar büyük bir katkı yapabileceğini kanıtlıyor.

Faydalanılan Kaynaklar